Verdachte in een strafzaak? Rond een politieverhoor heeft u recht op een advocaat: consultatiebijstand (een vertrouwelijk gesprek vooraf) en verhoorbijstand (een advocaat die het verhoor bijwoont). U mag zwijgen. Verklaar daarom pas na overleg, want wat u zonder voorbereiding zegt, blijft het hele dossier in. Onze advocaten staan u door het hele land bij, ook met spoed rond een aanhouding.
Heb ik recht op een advocaat bij een politieverhoor?
Ja. Als verdachte heeft u recht op bijstand van een advocaat rond een politieverhoor. Dat recht valt uiteen in twee delen. Consultatiebijstand is een vertrouwelijk gesprek met een advocaat voordat het verhoor begint en berust voor Nederland op het Salduz-arrest (EHRM, 27 november 2008, Salduz tegen Turkije). Verhoorbijstand is het recht om een advocaat het verhoor te laten bijwonen en daaraan te laten deelnemen. Dat recht heeft een andere, latere grondslag: EU-richtlijn 2013/48/EU, in Nederland ingevoerd in artikel 28d van het Wetboek van Strafvordering en sinds 1 maart 2017 van kracht. De Hoge Raad leidde uit Salduz zelf juist geen recht op aanwezigheid tijdens het verhoor af; dat is pas later wettelijk geregeld. Beide rechten gelden voor de aangehouden verdachte en, op verzoek, ook voor de verdachte die schriftelijk is uitgenodigd om op een plaats van verhoor te verschijnen. Bent u aangehouden of zit een naaste in voorarrest? Lees dan ook onze pagina over aanhouding en voorarrest.
Wat is het verschil tussen consultatiebijstand en verhoorbijstand?
Consultatiebijstand is het gesprek vooraf, verhoorbijstand is de begeleiding tijdens het verhoor zelf. Bij consultatiebijstand krijgt de aangehouden verdachte volgens artikel 28c van het Wetboek van Strafvordering de gelegenheid om voorafgaand aan het eerste verhoor een onderhoud met een advocaat te hebben van ten hoogste een half uur. Op verzoek kan de hulpofficier van justitie dat met nog ten hoogste een half uur verlengen, tenzij het onderzoeksbelang zich daartegen verzet. Het gaat dus om een maximum, niet om een vaste of minimale duur. In dat gesprek bespreekt u wat de verdenking is, wat uw rechten zijn en welke verhoorstrategie verstandig is. Verhoorbijstand is geregeld in artikel 28d van het Wetboek van Strafvordering: op verzoek mag de advocaat het verhoor bijwonen en daaraan deelnemen. De verhorend ambtenaar mag wel herhaalde onderbrekingen beletten die de orde of de voortgang van het verhoor verstoren.
Moet ik antwoorden bij de politie of mag ik zwijgen?
U mag zwijgen. Artikel 29 van het Wetboek van Strafvordering bepaalt dat de verdachte niet tot antwoorden is verplicht, en dat hij voor de aanvang van het verhoor op dat zwijgrecht wordt gewezen. Die mededeling heet de cautie. Hetzelfde artikel verbiedt dat een verklaring wordt verkregen die niet in vrijheid is afgelegd; ongepaste druk of dwang is dus niet toegestaan. Naar uw personalia, zoals naam, geboortedatum en adres, wordt u op grond van artikel 27a van het Wetboek van Strafvordering gevraagd voor het vaststellen van uw identiteit. Daarnaast bestaat een aparte plicht om op vordering een identiteitsbewijs te tonen op grond van de Wet op de identificatieplicht. Het zwijgrecht zelf geldt voor alle inhoudelijke antwoorden. Een veelgemaakte fout is dat mensen denken dat zij eerlijk en uitgebreid moeten verklaren om snel vrij te komen. Een verklaring die zonder voorbereiding wordt afgelegd, blijft echter het hele dossier in en kan later tegen u worden gebruikt. "Ik wil eerst overleg met mijn advocaat" is altijd een geldig antwoord.
Vraag het de advocaten van FTW
Hoe lang mag de politie mij vasthouden voor verhoor?
Na aanhouding mag de politie u beperkt vasthouden voor onderzoek. Op grond van artikel 56a van het Wetboek van Strafvordering bedraagt het ophouden voor onderzoek ten hoogste negen uur bij een misdrijf waarvoor voorlopige hechtenis is toegelaten, en ten hoogste zes uur in de overige gevallen. De periode tussen 00.00 uur en 09.00 uur telt daarbij niet mee. Binnen die termijn vindt het verhoor plaats en wordt beoordeeld wat er daarna gebeurt: u wordt heengezonden of in verzekering gesteld. Juist omdat de tijd beperkt is, telt elk uur. Hoe eerder u of uw naasten contact opnemen, hoe meer ruimte er is voor consultatie vooraf en een doordachte verhoorstrategie. Wij zijn bij spoed rond aanhoudingen bereikbaar en komen zo snel mogelijk in actie.
Wanneer is een advocaat bij het politieverhoor gratis?
Bij aanhouding is bijstand in beginsel kosteloos via de piketregeling. De Raad voor Rechtsbijstand organiseert die regeling: de piketadvocaat die consultatie- en verhoorbijstand verleent aan de aangehouden verdachte wordt door de Staat vergoed. Voor aangehouden minderjarige en kwetsbare meerderjarige verdachten wijst de Raad voor Rechtsbijstand standaard kosteloos een advocaat toe, ongeacht het feit. Belangrijk is het onderscheid tussen het recht en de financiering daarvan. Wie alleen schriftelijk wordt uitgenodigd en niet is aangehouden, heeft wel het recht op consultatie- en verhoorbijstand, maar krijgt dat eerste bureaubezoek niet automatisch gratis. Kiest u een eigen advocaat buiten het piket, dan zijn de kosten van dat eerste bezoek in beginsel voor eigen rekening. Voor de verdere strafzaak kan vervolgens een toevoeging (gefinancierde rechtsbijstand) worden aangevraagd, ook voor de niet-aangehouden verdachte, mits aan de voorwaarden is voldaan.
Wat doet een advocaat tijdens het politieverhoor?
Een advocaat bewaakt tijdens het verhoor uw rechten en de manier waarop het verhoor verloopt. Onze advocaten wonen regelmatig politieverhoren bij. Wij zitten naast u, observeren de vraagstelling en grijpen in wanneer vragen suggestief zijn, wanneer het verhoor te lang duurt zonder pauze, of wanneer u niet meer in staat bent een ordelijke verklaring af te leggen. Wij kunnen op elk moment om een pauze vragen voor overleg. Vooraf bespreken we de verdenking en de strategie, bijvoorbeeld of en wanneer u zich op uw zwijgrecht beroept. Ook bij een tweede of derde verhoor is bijstand zinvol: de verdenking kan zijn aangescherpt en er kunnen nieuwe stukken op tafel liggen. Wordt de zaak vervolgd, dan begeleiden wij u ook in de fase daarna, bijvoorbeeld bij een oproep voor een OM-zitting of een dagvaarding voor de politierechter.
Geldt het recht op een advocaat ook bij de FIOD of bij een bestuurlijke boete?
Ja, het recht geldt breder dan alleen bij de politie. Consultatie- en verhoorbijstand geldt voor strafrechtelijke verhoren ongeacht welke opsporingsdienst het verhoor afneemt, dus ook bij verhoren door de FIOD of andere bijzondere opsporingsdiensten. Dat is bijvoorbeeld relevant bij fraudezaken. Heeft u een uitnodiging gehad? Neem dan contact op voordat u verklaart, ongeacht welke dienst u oproept.
Bronnen en bedragen geverifieerd: januari 2026.
Bronnen
- Artikel 28c Wetboek van Strafvordering (consultatiebijstand)
- Artikel 28d Wetboek van Strafvordering (verhoorbijstand)
- Artikel 29 Wetboek van Strafvordering (zwijgrecht en cautie)
- Artikel 27a Wetboek van Strafvordering (vragen naar personalia)
- Artikel 56a Wetboek van Strafvordering (ophouden voor onderzoek)
- Piketregeling, Raad voor Rechtsbijstand
Wanneer alles op het spel staat, heeft u behoefte aan meer dan juridische kennis alleen. U verdient een advocaat die bereikbaar is, betrokken blijft en voor u blijft vechten zolang de zaak duurt.
Wat u moet weten
Veelgestelde vragen
Ja, daar heeft u recht op. U bent niet verplicht om te verklaren voordat uw advocaat met u heeft gesproken. Het verhoor moet worden opgeschort tot na de consultatiebijstand, tenzij u uitdrukkelijk afstand doet van dat recht en de politie u op de gevolgen heeft gewezen.
Op grond van artikel 56a Wetboek van Strafvordering bedraagt het ophouden voor onderzoek ten hoogste negen uur bij een misdrijf waarvoor voorlopige hechtenis is toegelaten, en ten hoogste zes uur in andere gevallen. De periode tussen 00.00 en 09.00 uur telt daarbij niet mee. Binnen die termijn wordt u verhoord en daarna heengezonden of in verzekering gesteld.
Een eerste verhoor duurt vaak een tot twee uur. Bij grotere of complexere zaken kunnen meerdere verhoren over een paar dagen plaatsvinden. Tijdens elk verhoor heeft u recht op pauzes voor overleg met uw advocaat.
Bij aanhouding is consultatie- en verhoorbijstand kosteloos via de piketregeling van de Raad voor Rechtsbijstand. Voor aangehouden minderjarige of kwetsbare verdachten wordt standaard kosteloos een advocaat toegewezen, ongeacht het feit. Wordt u alleen uitgenodigd voor een verhoor en bent u niet aangehouden, dan heeft u wel het recht op bijstand, maar is dat eerste bezoek niet automatisch gratis. Voor de verdere strafzaak kan een toevoeging worden aangevraagd als u valt binnen de toevoegingsgrens.
Een vertrouwelijk gesprek tussen u en een advocaat voordat het verhoor begint. Doel is dat u helder weet wat de verdenking is, wat uw rechten zijn en welke verhoorstrategie u kiest. Wat in dat gesprek wordt gewisseld, blijft tussen u en de advocaat.
De politie mag u uitnodigen voor verhoor of u na aanhouding verhoren, maar u bent niet verplicht inhoudelijk te antwoorden. Op grond van artikel 29 Wetboek van Strafvordering mag u zich op uw zwijgrecht beroepen en wordt u daar voor het verhoor op gewezen (de cautie). Zwijgen mag niet als bewijs van schuld worden gebruikt, al kan een rechter er bij de waardering van het bewijs wel aandacht aan schenken.
Verklaringen die zijn afgelegd zonder voorafgaande consultatiebijstand kunnen onder omstandigheden door de rechter van het bewijs worden uitgesloten. Doorslaggevend is of u op uw recht op consultatiebijstand bent gewezen, of u dat recht bewust hebt opgegeven, en of het belang van het recht onevenredig is geschaad.
Ja. Het recht op consultatie- en verhoorbijstand geldt voor alle strafrechtelijke verhoren, ongeacht door welke opsporingsdienst die worden afgenomen. Sinds de uitspraak van de Hoge Raad van 6 september 2024 (ECLI:NL:HR:2024:1135) geldt het recht op rechtsbijstand bij een verhoor ook bij bestuurlijke boetes als sprake is van een criminal charge in de zin van artikel 6 EVRM.
De advocaat zit naast u, observeert de verhoorvoering en kan ingrijpen als vragen suggestief zijn, als het verhoor te lang duurt zonder pauze, of als u niet meer in staat bent een ordelijke verklaring af te leggen. Daarnaast kan de advocaat op elk moment om een pauze vragen voor overleg.
Staat uw vraag er niet bij?
De advocaten van FTW kijken kosteloos en vrijblijvend met u mee wat dit in uw situatie betekent.
Zo pakken wij uw strafzaak aan
Vanaf het eerste telefoontje krijgt u dezelfde advocaat. Geen overdracht, geen herhaling van uw verhaal.
- 1 Bellen of formulier U belt 088 544 4333 of vraagt een terugbel-moment aan. Wij beoordelen uw situatie en plannen zo spoedig mogelijk een gesprek. Gem. < 90 sec
U belt 088 544 4333 of vraagt een terugbel-moment aan. Wij beoordelen uw situatie en plannen zo spoedig mogelijk een gesprek.
- 2 Kennismaking en strategie Het eerste gesprek, telefonisch of op kantoor, is kosteloos en vrijblijvend. Wij bespreken uw situatie, geven een eerste juridische inschatting en bekijken of pro deo rechtsbijstand of uw rechtsbijstandsverzekering een rol kan spelen. Kosteloos
Het eerste gesprek, telefonisch of op kantoor, is kosteloos en vrijblijvend. Wij bespreken uw situatie, geven een eerste juridische inschatting en bekijken of pro deo rechtsbijstand of uw rechtsbijstandsverzekering een rol kan spelen.
- 3 Aan de slag U krijgt één vaste advocaat voor uw dossier. Mobiel bereikbaar, aanwezig op zittingen, niet doorgeschoven naar collega's. Per zaak
U krijgt één vaste advocaat voor uw dossier. Mobiel bereikbaar, aanwezig op zittingen, niet doorgeschoven naar collega's.
De waardering van onze cliënten
Verwante onderwerpen
Aangehouden of in voorarrest
Aangehouden of in voorarrest? Wij zijn 24/7 bereikbaar. Schorsing voorlopige hechtenis (art. 80 Sv): gronden, fasen, voorwaarden en hoger beroep.
Klachtzaken gedetineerden
Beklag tegen directiebesluiten in detentie. Penitentiair beklagrecht, RSJ-beroep, mediation. Begeleiding op afstand bij detentie elders in Nederland.
Bezwaar tegen DNA-afname
Bevel tot DNA-afname na veroordeling. Bezwaar binnen 14 dagen, gronden tot weigering. Indiening klaagschrift bij rechtbank, proportionaliteit centraal.
Oproep OM-zitting
Strafbeschikking, OM-zitting, verzet binnen 14 dagen. Wat de officier wel en niet kan opleggen, en wat te doen bij twijfel. Beoordeling of verzet kansrijker is dan accepteren.
Dagvaarding politierechter
Wat staat er in een dagvaarding politierechter, hoe verloopt de zitting, welke termijnen gelden, en hoe bouwt u verweer op. Procesdossier, getuigenverzoeken en vormverzuim-toets.
Dagvaarding meervoudige strafkamer
Meervoudige strafkamer, drie rechters, ernstige feiten en complexe zaken. Procesgang en strategie. Verdediging met getuigenoverleg en vormverzuim-verweer.
Verwante inzichten
Aangehouden met illegaal vuurwerk: wat riskeert u?
Wat u riskeert bij bezit, afsteken of handel in illegaal vuurwerk.
Aangehouden voor rijden onder invloed: uw rechten
Uw rechten direct na aanhouding, en wat u beter niet zegt voor het verhoor.
Bijstand bij politieverhoor in uw regio
FTW Advocaten staat cliënten in heel Nederland bij. Voor deze plaatsen hebben we een pagina met de lokale situatie, zoals de bevoegde rechtbank.